Oyuncaq toplama vərdişi üçün 9 məsləhət

0
74

Bir çox valideynlər, övladlarının otaqlarını səliqəyə salmamasından şikayətlənirlər. Hətta bu məsələ ilə bağlı övladına əsəbiləşən, övladlarının otaq toplamaq vərdişinə yiyələnə bilmədiyini anlamayanlar da ola bilər. Bununla belə, uşaqlar daimi psixi və psixoloji inkişaf vəziyyətində olduqları üçün otaq toplama vərdişinin zəruriliyini və əhəmiyyətini dərk edə bilməyəcəklərini başa düşmək lazımdır. Verilən 9 gözəl məsləhət, oyuncaq toplamağı iş deyil, sevimli əyləncəyə çevrəcək..

  1. Oyuncaqların toplanmasının nə üçün lazım olduğunu izah edin.

Oyuncaq toplamaq sizə nə üçün lazım olduğu aydındır, bəs ona? Oyuncaqların körpəniz üçün səliqəli və ya dağınıq olması çox məna kəsb etməyəcək, hətta hər bir əşyanın açıq yerdə əl-ayaq altında olması daha faydalı olacaq. Ona əsaslı səbəblər göstərərək, oyuncaqların niyə yığılmalı olduğunu izah edin. Oyuncaqlarını toplamasa, çox sevdiyi oyuncaqları itirə biləcəyini və daha sonra əvvəlki kimi oynamaqdan həzz almayacağını izah edin. İzah edin ki, onun əşyaları ətrafa səpələnibsə, həm özü, həm də digər ailə üzvləri onları təsadüfən basaraq onları sındıra bilər.

2. Otağını səliqə-səhmana salmasını istəyəndə düzgün istiqamət verin.

“Birbaşa otağına get, oyuncaqlar toplanacaq!” və ya “Oyuncaqlarını topla!” kimi əmr edən bütün ifadələr boşuna itirəcəyiniz cümlələrdir. Bu kimi ifadələr əvəzinə, xoş bir tonda “Artıq, oyuncaq toplamaq vaxtıdır” və ya “Oyuncaqları toplayaq?” kimi yuvarlaq sizi prosesə daxil edən cümlələr quraraq, onu bu işdə tək hiss etdirməyin. 4 yaşından kiçik uşaqlar üçün ümumi anlayışlardan daha çox, hissə-hissə kiçik tapşırıqlar üçün göstərişlər verin. “Əvvəlcə taxta oyuncaqlar evinə gedək…” “İndi sıra yumuşaqlarda..” Beləliklə, görüləcək iş gözündə böyüməyəcək və təşkili daha asan olacaqdır.

3. Oyuncaqlarınızı kateqoriyalara ayırın.

Körpənizin oyuncaq toplamasını mürəkkəb hadisədən sadə bir işə çevirmək üçün edə biləcəyiniz ən yaxşı şeylərdən biri, oyuncaqları kateqoriyalara ayırmaq və hər kateqoriyanı ayrıca toplamaqdır. Bunun üçün əvvəlcə kateqoriyaları müəyyənləşdirin, sonra hər bir kateqoriya üçün oyuncaq səbəti qurun. Həmin kateqoriyaya aid oyuncaq şəklinin rəngli çapını hər səbətə yapışdırın ki, o, hansı kateqoriyanın hansı səbətdə toplanacağını bilsin və prosesə nəzarət edə bilsin.
4. Uğurla tamamlanan işi mükafatlandırın.
Uğurlu bir işdən sonra körpənizi sevdiyi yeməklə, sevdiyi bir fəaliyyətlə və ya isti bir qucaqla mükafatlandırın. Əlbətdə ki, oyuncaqları tam sizin topladığınız kimi qiymətləndirmək səhv olardı. Hələ çox kiçik olduğunu nəzərə alsaq, əvvəlkindən və ya ümumi ortalamadan daha yaxşı olarsa, hətta qismən görülən işi də mükafatlandıra bilərsiniz. Oyuncaqların yığılmasını, mükafat qazanan bir işə çevirməmək vacibdir. Çünki bu, artıq körpənizin öhdəliklərindən biridir. Mükafat üçün deyil, məcbur olduğu üçün yığmalıdır.
5. Basketbol temalı oyunlar qurun.
Əgər söhbət oyuncaq toplamaqdan gedirsə, hər şeyi oyuna çevirmək yaxşıdır. Oyuncaq səbətindən basketbol halqası kimi istifadə etməklə, yəni oyuncaqları səbətə nişan alıb ora ata bilərsiniz. Dəftərinizə dəqiq atışların sayını yazaraq, hətta bal yığa bilərsiniz. Siz topu təmizləmək üçün atışmada əylənəcəksiniz və hesab saxlamaqla yanaşı hesablama məşqini keçirəcəksiniz, beləliklə, toplama hərəkətini vərdişə çevirəcəksiniz. Basketbol oynayaraq oyuncaq toplayacaqsınızsa, diqqət etməli olduğunuz ən vacib şeylərdən biri də səbəti uşağın səbəti vura biləcəyi məsafəyə qoymağınızdır. Diqqət edilməli olan başqa bir məqam da sərt, qırıla bilən əşyaları və ya bir şəkildə atıldığı təqdirdə yaralanmaya səbəb ola biləcək əşyaları toplamamaqdır.
6. Ən çox toplayan mövzulu yarışlar təşkil edin.
Buda sizin üçün başqa bir əyləncəli oyun üsulu… Üstəlik kiçik rəqabət mühiti yaradaraq işi sürətləndirən yaxşı bir üsuldur. Siz və körpəniz arasında kiçik bir yarış təşkil edə bilərsiniz. Bu yarışda iki ayrı oyuncaq səbətindən istifadə edərək birini və digərini toplamanız gözlənilir. Vaxt tutaraq, bütün oyuncaqlar bitənə qədər yarışa davam edə bilərsiniz. Məhdud vaxtda qarışıqlığı tez bir zamanda toplamaq üçün yaxşı bir yol olsa da, yarış zamanı mənfi rəqabət mühiti yaratmamaq vacibdir. Yarış əyləncəli olmalı, uşağın daim uduzduğu və uğursuz olduğu bir hərəkətə çevrilməməlidir. Ona qalib gəlmək və nailiyyət hissini yaşamaq imkanı verilməlidir.
7. Oyuncaq toplama mövzulu mahnıların müşayiəti ilə oyuncaqları toplayın.
İnternetdə uşaqları oyuncaq toplamağa təşviq edən çoxlu mahnı və videolar var. Bunlar arasında körpənizin bəyəndiyi bir parça seçərək, bu mahnı ilə oynayaraq və əylənərək ilk vaxtlarda birgə oyuncaqları toplayın. Bir müddət sonra uşağınızın vərdiş halına gəlməsini və mahnını eşidən kimi əşyalarını yığmağa başladığını görəcəksiniz.
8. Körpənizə nizamlı olmağın vacibliyini öyrədən maarifləndirici kitablar oxuyun.
Bəzən günlərlə, hətta həftələrlə izah edə bilmədiyimiz davranışlar mövzuya aid bir kitab izah edə bilər. Uşaq, nağıl kitablarındakı hadisələri, personajları özü ilə eyniləşdirir və tək olmadığını görür. Bu, davranışa müqavimət göstərməkdənsə, onu qəbul etməyə kömək edir. O zaman mövzu ilə bağlı rəngarəng uşaq kitablarını alıb, kitabxananıza qoymaq yaxşı davranış olardı.
9. Məsuliyyətli olmaq haqqında cizgi filmlərinə baxın.
3 yaşından etibarən uşaqlar izlədikləri cizgi filmlərindəki personajların müsbət və təqdir olunan davranışlarını təqlid etməyi çox sevirlər. Uşaqların oyuncaqlarını götürməsi, süfrə hazırlayarkən anasına kömək etməsi kimi cizgi filmlərinə baxa, daha sonra personajların müsbət davranışları haqqında qısa söhbətlər və qiymətləndirmələr edə bilərsiniz. Beləliklə, həm əyləncəli vaxt keçirməyə, həm də müsbət davranışlar qazanmağa dəstək olaraq, prosesi asanlaşdıra bilərsiniz.
Uşağa vərdişlər qazandırarkən edilən səhvlər.
  • Hədələmək. Mən səni bir daha parka aparmayacağam. Bu sözü deməkdənsə, oyuncaqları tez topla, ən qısa zamanda parka gedib birlikdə əylənək, deyə bilərik.
  • Tərkibində qəzəb olan cümlələr qurmaq. Qəzəbli olmaq olduqca normaldır. Uşaq tərbiyəsi çox çətindir. Ancaq qəzəbini cilovlamalı və onu qorxutmamalısınız. Əvəzində gəl görək oyuncaqları neçə saniyəyə yığarsan, qırmızı oyuncaqlarmı çoxdur kimi cümlələr quraraq, uşaqlarımızı məsuliyyətli olmağa təşviq etməliyik.
  • Təhqir etmək. Uşaqların tərbiyəsində təhqirə yol verilməməlidir. Sən bacarmazsan, bacarıqsızsan kimi sozlər onların kiçik ürəklərini qırar. Özünə güvənməyən nəsil yetişdirməmək üçün onları təhqir etməməliyik.
  • Müqayisə aparmaq. Gör dostun nəcə ağıllıdır, sən oyuncaq belə yığa bilmirsən! Nə pis cümlədir, elə deyilmi? Müqayisə uşaqları yanlış istiqamətə sövq edir. Qısqanc və eqoist olurlar.

Oyuncaqların toplanmasının uşaq inkişafına töhfəsi.

Uşaqların oyuncaq toplamağı öyrənməsi sadəcə səliqə-sahman etməkdən daha çox şeydir. Valideynlər körpələrinin yemək, içki və sevgi kimi əsas ehtiyaclarını qarşılamaqla yanaşı, körpələrinin özünə güvənən və müstəqil fərd olmasına da töhfə verməlidir. Bu, yalnız uşaqların sosial həyata uyğunlaşması ilə mümkündür. Uşağın sosial birliyi yaşaması və məşq etməsi üçün ən təhlükəsiz yer evdir. Beləliklə, kiçik vəzifələr təyin etməklə başlaya bilərsiniz. Körpəyə məsuliyyət verəcəksinizsə, bir az daha asan və zövqlü işdən başlayaraq, onu vərdiş halına gətirə bilərsiniz. Körpələrə oyuncaq toplamağı öyrətmək həmişə yaxşı bir başlanğıcdır. Çünki bu davranışı qazanmaq kiçiklərə də aşağıdakı qazancları verəcək.

  • Oyuncaqlarını yığmağı öyrənən balacalar gələcəyin məsuliyyətli böyükləri olacaqlar.
  • Oyuncaqlarını götürən körpələr hər bir parçanı oyuncaq səbətinə qoyduqda müvəffəqiyyət hissi yaşayacaqlar. Hamısını topladıqdan sonra başladığı bir işi bitirmə məmnunluğuna çatacaq.
  • Evdə hər kəsin bir işi gördüyünü görən körpə onun da üzərinə düşən vəzifənin olduğunu biləcək.
  • Bu davranış onun parkda digər uşaqlarla oynayarkən və ya məktəbdə dostları ilə bir fəaliyyət edərkən ictimailəşməsini asanlaşdıracaq.
  • Bir sistemin və ya müvəffəqiyyətin bir parçası olduğunu bilən körpənin özünə inamını inkişaf edir.